Từ nhiều thập kỷ nay, đối với người
Việt Nam chúng ta và bầu bạn thân thiết trên thế giới, ngày 19 tháng 5
hằng năm đã trở thành một ngày kỷ niệm thiêng liêng, một ngày trọng đại,
có nhiều ý nghĩa sâu sắc. Đó là ngày sinh của Chủ tịch Hồ Chí Minh kính
yêu, Người là Lãnh tụ thiên tài của Đảng ta và nhân dân ta, Người thầy
vĩ đại của cách mạng Việt Nam, Anh hùng giải phóng dân tộc, Danh nhân
văn hóa thế giới, Người đã làm rạng rỡ dân tộc ta, nhân dân ta và non
sông đất nước ta, Người chiến sỹ cộng sản quốc tế mẫu mực, người bạn
thân thiết của các dân tộc đã và đang đấu tranh vì hòa bình, độc lập dân
tộc, dân chủ và tiến bộ xã hội trên toàn thế giới.
1. Chủ tịch Hồ Chí Minh - Anh hùng giải phóng dân tộc, chiến sĩ lỗi lạc của phong trào cộng sản và công nhân quốc tế
Cách mạng Việt Nam cuối thế kỉ XIX
đầu thế kỉ XX lâm vào cuộc khủng hoảng sâu sắc về đường lối và giai cấp
lãnh đạo, đứng trước bối cảnh đó, Người thanh niên yêu nước Nguyễn Tất
Thành đã ra đi tìm đường cứu nước tại bến cảng nhà rồng. Trải qua quá
trình bôn ba tìm đường cứu nước Người đã tìm con đường cách mạng vô sản,
Người đã khẳng định muốn cứu nước, giải phóng dân tộc không có con
đường nào khác, con đường cách mạng vô sản.
Năm 1930 Người đã chủ trì và thống
nhất các tổ chức cộng sản và thành lập Đảng cộng sản Việt Nam. Dưới sự
lãnh đạo của Đảng, đứng đầu là lãnh tụ Hồ Chí Minh, nhân dân Việt Nam đã
gắn kết thành một khối, phát huy cao độ sức mạnh toàn dân tộc, làm nên
thắng lợi cách mạng tháng Tám năm 1945, lật đổ chế độ thực dân, phong
kiến, lập nên nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa - Nhà nước công nông đầu
tiên ở Đông Nam Á. Trong bản Tuyên ngôn độc lập đọc ngày 2/9/1945, Chủ
tịch Hồ Chí Minh trịnh trọng tuyên bố trước đồng bào quốc dân và toàn
thế giới: “Nước Việt Nam có quyền hưởng tự do và độc lập, và sự thật đã
thành một nước tự do, độc lập.”
Ngay sau khi giành độc lập, chính
quyền cách mạng non trẻ của Việt Nam đứng trước tình thế vô cùng khó
khăn “ngàn cân treo sợi tóc” Chủ tịch Hồ Chí Minh cùng toàn Đảng sáng
suốt đề ra đường lối đúng đắn, chèo lái con thuyền cách mạng vượt qua
thác ghềnh, bảo vệ Đảng và giữ vững chính quyền cách mạng. Với phương
châm “vừa kháng chiến vừa kiến quốc”, Đảng ta mà đứng đầu là chủ tịch Hồ
Chí Minh đã đưa cuộc kháng chiến chống pháp 1946-1954 đi đến thắng lợi,
với chiến thắng Điện Biên Phủ, buộc thực dân Pháp phải kí vào hiệp định
Giơ-ne-vơ .
Sau hiệp định Giơ-ne-vơ 1954, nhân
dân ta lại phải tiếp tục chống đế quốc Mỹ xâm lược ở miền Nam. Đảng và
nhà nước ta đứng đầu là chủ tịch Hồ Chí Minh tiến hành xây dựng chủ
nghĩa xã hội ở miền Bắc, đấu tranh giải phóng miền Nam, thống nhất Tổ
quốc, hoàn thành sự nghiệp cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân, đưa cả
nước đi lên chủ nghĩa xã hội.
Chủ tịch Hồ Chí Minh là biểu tượng
cao đẹp của chủ nghĩa yêu nước chân chính kết hợp nhuần nhuyễn với chủ
nghĩa quốc tế vô sản. Ngay từ khi đến với chủ nghĩa Mác-Lênin, ánh sáng
chân lý của thời đại, tấm lòng của Người luôn hướng về nhân dân các dân
tộc bị áp bức, chiến đấu không mệt mỏi vì hòa bình, độc lập, tự do, hạnh
phúc. Người đã hiến dâng toàn bộ cuộc đời mình cho độc lập của Tổ quốc
và tự do, hạnh phúc của nhân dân.
2. Chủ tịch Hồ Chí Minh - Danh nhân văn hóa thế giới
Năm 1990, tổ chức Giáo dục, Khoa học
và Văn hóa của Liên Hợp quốc (UNESCO) đã tôn vinh Chủ tịch Hồ Chí Minh
danh hiệu: Anh hùng giải phóng dân tộc, Danh nhân văn hóa thế giới.
Sự tôn vinh của UNESCO đã khẳng định
những đóng góp to lớn của Chủ tịch Hồ Chí Minh cho dân tộc Việt Nam và
thế giới. Văn hóa Hồ Chí Minh là sự kết tinh tinh hoa văn hóa dân tộc và
tinh hoa văn hóa nhân loại, đồng thời Người không ngừng sáng tạo văn
hóa. Văn hóa Hồ Chí Minh được hình thành trong cái nôi văn hóa dân tộc,
nhất là trong quá trình Người đi tìm đường cứu nước và lãnh đạo cách
mạng Việt Nam.
Thông qua những năm tháng hoạt động
cách mạng, Hồ Chí Minh đã tiếp thu tinh hoa văn hóa phương Tây gắn kết
với tinh hoa văn hóa phương Đông, trong đó đặc biệt là những nguyên lý
cơ bản của chủ nghĩa Marx Lenin cùng những giá trị tiến bộ của văn hóa
Nho giáo, Phật giáo…… phát triển những giá trị văn hóa mới - văn hóa Hồ
Chí Minh.
Đóng góp của Chủ tịch Hồ Chí Minh về
văn hóa không chỉ ở phương diện lý luận mà còn tỏa sáng trong mỗi việc
làm, từng cử chỉ, từng mối quan hệ với đồng bào, đồng chí và bạn bè quốc
tế. Cái cốt lõi trong tư tưởng văn hóa Hồ Chí Minh là lòng yêu nước,
thương dân, thương yêu con người, hết lòng phụng sự Tổ quốc, phục vụ
nhân dân. Người đề cao lý tưởng cứu nước, cứu dân, “Tổ quốc trên hết”,
“Dân tộc trên hết”, “Không có gì quý hơn độc lập tự do.”
Người đã hiến dâng cả cuộc đời mình
cho dân tộc, cho phong trào cộng sản và công nhân quốc tế. Trong những
giá trị trường tồn, có di sản tư tưởng, đạo đức Hồ Chí Minh, đó là: về
chủ nghĩa yêu nước; về độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; về nhà nước
xã hội chủ nghĩa của dân, do dân, vì dân; về xây dựng Đảng thật sự trong
sạch, vững mạnh; về đại đoàn kết dân tộc; về đạo đức cách mạng cần,
kiệm, liêm, chính, chí công, vô tư…
Nhà thơ Xô viết Ôxip Mandextam đã
viết: Từ Nguyễn Ái Quốc tỏa ra một nền văn hóa, không phải là văn hóa
Châu Âu, mà có lẽ là một nền văn hóa của tương lai…. Qua cử chỉ cao
thượng, tiếng nói trầm lắng của Nguyễn Ái Quốc, tôi như thấy được ngày
mai, như thấy được viễn cảnh trời yên bể lặng của tình hữu ái toàn thế
giới bao la như đại dương.
Với những cống hiến xuất sắc cho dân
tộc và cho nhân loại tiến bộ, năm 1990, Tổ chức Giáo dục, Khoa học và
Văn hóa của Liên Hợp quốc (UNESCO) ra Nghị quyết 24C/1865 về kỷ niệm 100
năm ngày sinh của Chủ tịch Hồ Chí Minh với tư cách là Anh hùng giải
phóng dân tộc, Danh nhân văn hóa thế giới.